“Gunfighter Skies” Hava Gösterisi’nde İki EA-18 Growler Uçağı Çarpıştı
ABD’nin Idaho eyaletinde bulunan Mountain Home Hava Kuvvetleri Üssü’nde düzenlenen “Gunfighter Skies” hava gösterisi sırasında yaşanan kazada, F/A-18 platformu üzerine inşa edilmiş iki adet EA-18 Growler elektronik harp uçağı çarpıştı. Donanma yetkilileri, uçaklarda bulunan 4 mürettebatın fırlatma koltuğuyla kurtulduğunu, yalnızca birinin hayati tehlikesi bulunmayan yaralar nedeniyle hastaneye kaldırıldığını belirtti. Her birinin maliyeti 68 milyon dolar olan bu uçakların artık üretimi yapılmadığı için gerçek ikame bedellerinin daha yüksek olacağı vurgulandı. F/A-18 ailesindeki uçakların saatlik uçuş maliyetinin yaklaşık 20 bin dolar olduğu bilgisi de paylaşıldı.
Askeri gösteri uçuşlarının maliyetleri ve riskleri, uzmanlar arasında tartışma konusu olmaya devam ediyor. 2012 yılında ABD Donanması Lisansüstü Eğitim Okulu’nda görevli üç subay tarafından yapılan bir maliyet-fayda analizine göre, ünlü “Blue Angels” (Mavi Melekler) gösteri takımının yıllık bütçesi yaklaşık 98,6 milyon dolar olarak belirlendi. Yapılan analize göre, bu büyük bütçeye karşın Donanmanın orduya asker çekme açısından elde ettiği faydanın 1 milyon doların altında kalması dikkat çekici oldu. Subaylar, askeri gösterilerin yatırım getirisi açısından yüzde 99 oranında negatif bir bilanço oluşturduğunu ve maliyetlerin faydadan daha yüksek olduğu sonucuna vardı.
Hava gösterilerinde yaşanan kaza ve riskler, Pentagon’un dikkatini çekiyor. Geçmişte meydana gelen ölümlü kazalar, bu tür operasyonların taşıdığı tehlikenin altını çiziyor. Ancak tüm bu olumsuzluklara rağmen askeri yetkililer, gösterilerin devam etmesi konusunda kararlı. Havacılık uzmanı ve eski savaş pilotu John Venable, hava gösterilerinin ordu ile halk arasında bir bağ oluşturduğunu ve askeri hassasiyeti ve profesyonelliği halka göstermenin önemli olduğunu vurguladı. Venable, bu tür gösterilerin ordunun halkla ilişkilerini güçlendirdiğini ve bazı insanlara orduya hizmet etme arzusu aşıladığını belirtti.
Kongre’nin 2024 yılında Pentagon’dan yeni bir maliyet-fayda çalışması talep etmesine rağmen, askeriye henüz güncel rakamları paylaşmadı. Hava gösterilerinin sürdürülmesinin nedenleri ve getirileri, gelecekteki askeri stratejiler açısından merak konusu olmaya devam ediyor.
