Türk devletleri arasındaki iş birliği fırsatları, küresel gerilimlerin artmasıyla genişlemeye devam ediyor. İran’daki çatışmalar ve Hürmüz Boğazı’ndaki kriz, Orta Koridor’un stratejik önemini bir kez daha ön plana çıkardı. Türk dünyası için hayati bir geçiş noktası olan Zengezur Koridoru’nun Orta Koridor’a entegrasyonu, bölgenin ticari, lojistik ve siyasi bağlarını güçlendirecek.
Azerbaycan, modern Türk dünyasının kurumsallaşmasında öncü bir rol üstlenerek gayriresmi zirvelere ev sahipliği yapıyor. Azerbaycan’ın girişimiyle 6 Temmuz 2024’te Karabağ’ın Şuşa kentinde düzenlenen ilk gayriresmi zirvede liderler, ‘Karabağ Deklarasyonu’nu imzaladı. İşgalden kurtarılan Şuşa’da gerçekleştirilen zirve, Türk devletlerinin dayanışmasının ve Güney Kafkasya’daki yeni jeopolitik gerçekliğin bir simgesi oldu. Bu zirve, bölgesel iş birliğinin yeni bir aşamasını teyit etti.
Azerbaycan, daha önce de Türk dünyasının kültürel ve sembolik öneme sahip şehirlerinden biri olan Gebele’de Ekim 2025’te Türk Devletleri Teşkilatı Liderler Zirvesi’ne ev sahipliği yapmıştı.
Azerbaycan, tarih boyunca Türk dünyası için birleştirici bir merkez olmuş ve modern Türk entelektüelleri için bir buluşma noktası sağlamıştır. Modern Türk bütünleşmesinin temeli, 1926’da Bakü’de düzenlenen ve Türk dünyasının bilimsel tarihinde bir dönüm noktası olarak kabul edilen Birinci Türkoloji Kongresi ile atıldı. Bu kongre, Orta Asya’dan Anadolu’ya kadar bilim insanlarını, dilbilimcileri ve eğitimcileri bir araya getirerek ortak kültürel, dilsel ve entelektüel alanlarda tartışmalar yürütülmesine olanak tanıdı.
Kongre, 20. yüzyılın en önemli entelektüel olaylarından biri olarak nitelendirilirken, aradan geçen 100 yıla rağmen dil, kültür ve kimlik alanındaki etkisini sürdürmektedir.
